Trong bối cảnh khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương ngày càng có vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh tế và an ninh quốc tế, việc nghiên cứu các chính sách đối ngoại và hợp tác khu vực đang trở thành một yêu cầu cấp thiết. Cuốn sách "Hợp tác kinh tế Ấn Độ - ASEAN trong Chính sách Hành động Hướng Đông của Ấn Độ" được thực hiện nhằm góp phần phân tích một trong những sáng kiến đối ngoại tiêu biểu của Ấn Độ trong những thập kỷ gần đây – Chính sách Hành động Hướng Đông – với trọng tâm là hợp tác kinh tế với ASEAN và những gợi mở đối với Việt Nam.

Chính sách Hành động Hướng Đông, chính thức được Thủ tướng Narendra Modi công bố năm 2014, đã kế thừa và phát triển sâu rộng từ Chính sách Hướng Đông năm 1991. Chính sách này nhấn mạnh việc tăng cường quan hệ kinh tế, chiến lược và văn hóa với các quốc gia ASEAN và Đông Á, đồng thời đặt ASEAN vào vị trí trung tâm trong tầm nhìn khu vực của Ấn Độ. Trong tiến trình triển khai chính sách, Việt Nam được Ấn Độ xác định là một trong những đối tác trọng điểm, không chỉ về mặt địa chiến lược mà còn ở phương diện hợp tác kinh tế thực chất.

Cuốn sách được xây dựng với mục tiêu phân tích nền tảng quan hệ kinh tế giữa Ấn Độ và ASEAN, đánh giá thực trạng hợp tác trên các lĩnh vực then chốt như thương mại, đầu tư, kết nối cơ sở hạ tầng và phát triển năng lực. Trên cơ sở đó, nghiên cứu rút ra những cơ hội, thách thức chủ yếu và đề xuất một số hàm ý nhằm thúc đẩy hợp tác kinh tế giữa Việt Nam và Ấn Độ trong thời gian tới. Đề tài cũng đặt trọng tâm vào việc tìm hiểu các động lực mới của hợp tác khu vực trong bối cảnh cấu trúc kinh tế và an ninh Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương đang có nhiều thay đổi.

Nghiên cứu được thực hiện với cách tiếp cận hệ thống, xem xét mối quan hệ hợp tác kinh tế Ấn Độ – ASEAN trong tổng thể bối cảnh chính sách đối ngoại và chiến lược hội nhập khu vực của Ấn Độ. Các phương pháp nghiên cứu định tính, phân tích chính sách, tổng hợp tài liệu và so sánh quốc tế được sử dụng nhằm đảm bảo tính khách quan và toàn diện trong đánh giá. Bên cạnh đó, việc vận dụng cách tiếp cận lịch sử và phân tích kinh tế-chính trị quốc tế giúp lý giải tiến trình phát triển cũng như những yếu tố chi phối hợp tác kinh tế giữa các bên.

Kết quả nghiên cứu cho thấy, hợp tác kinh tế giữa Ấn Độ và ASEAN đã đạt được một số kết quả tích cực trong thương mại và đầu tư, với tổng kim ngạch thương mại đạt hơn 80 tỷ USD trong những năm gần đây. Tuy nhiên, mức độ hội nhập kinh tế vẫn còn chưa tương xứng với tiềm năng của hai bên, do sự tồn tại của nhiều rào cản như kết nối hạ tầng còn hạn chế, sự dè dặt đối với các hiệp định thương mại tự do, và sự cạnh tranh ngày càng mạnh mẽ trong khu vực. Đối với Việt Nam, việc tận dụng cơ hội hợp tác với Ấn Độ trong khuôn khổ Chính sách Hành động Hướng Đông, đồng thời tăng cường liên kết cơ sở hạ tầng, tham gia sâu vào chuỗi giá trị khu vực, và đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực mới như kinh tế số, đổi mới sáng tạo và logistics, được xác định là những hướng đi khả thi.

Một điểm đáng lưu ý trong cuốn sách là việc tổng hợp các nguồn tài liệu đa dạng, bao gồm các nghiên cứu quốc tế, các báo cáo chính sách và số liệu thực tiễn, nhằm đảm bảo sự toàn diện trong đánh giá và đề xuất. Các hàm ý chính sách đưa ra không chỉ mang tính định hướng chiến lược, mà còn chú trọng tới tính khả thi trong điều kiện thực tế hiện nay.

Cuốn sách hy vọng sẽ cung cấp một cái nhìn hệ thống, thực tiễn về hợp tác kinh tế Ấn Độ – ASEAN trong khuôn khổ Chính sách Hành động Hướng Đông, đồng thời gợi mở một số hướng nghiên cứu và thảo luận tiếp theo về vai trò của Việt Nam trong việc thúc đẩy liên kết kinh tế khu vực. Công trình này được kỳ vọng sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích cho các nhà hoạch định chính sách, các học giả, nhà nghiên cứu cũng như những ai quan tâm tới vấn đề hội nhập khu vực và quan hệ kinh tế quốc tế trong bối cảnh hiện nay.