Tháng 11/2018

*** Cách mạng số, mà đỉnh cao là cách mạng công nghiệp 4.0, sẽ chuyển toàn bộ nền kinh tế và xã hội của chúng ta sang nền kinh tế số và xã hội số. Nền tảng của kinh tế số, xã hội số là lĩnh vực điện tử-viễn thông-công nghệ thông tin. Sở Thông tin và Truyền thông có 6 lĩnh vực thì có đến 5 lĩnh vực là công nghệ, mà chủ yếu là công nghệ Điện tử-Viễn thông-Công nghệ thông tin, đó là Bưu chính, Viễn thông, Công nghệ thông tin, An toàn thông tin, Công nghiệp Điện tử-Viễn thông-Công nghệ thông tin. Thông tin tuyên truyền là lĩnh vực thứ 6 của Sở. Bộ Thông tin và Truyền thông có 5 Thứ trưởng thì có đến 4 Thứ trưởng là công nghệ, 1 Thứ trưởng phụ trách báo chí. Thủ tướng khi giao nhiệm vụ cho tôi có căn dặn rằng phải phát triển lĩnh vực công nghệ, nhất là công nghệ số, kinh tế số và cách mạng công nghiệp 4.0, phát triển các doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam, tập trung vào công nghệ cao. Tỉnh nên hết sức cân nhắc việc sáp nhập Sở Thông tin và Truyền thông, nên giữ lại Sở, vì Sở này sẽ giúp cho Tỉnh đưa công nghệ số vào mọi lĩnh vực kinh tế, xã hội và văn hoá, tạo ra sự phát triển bao trùm cho tỉnh. Về thông tin tuyên truyền, Sở cũng sẽ giúp tạo sự đồng thuận, niềm tin xã hội và khát vọng về một Cao Bằng phát triển. Quản lý thông tin bây giờ chủ yếu là quản lý không gian mạng, và phải dùng công nghệ thì mới quản được.

*** Ngoài ra, Bộ Thông tin và Truyền thông có thể giúp Tỉnh một số việc sau:

- Hạ tầng viễn thông, Internet về đến thôn, bản. Điện thoại thông minh về đến các hộ gia đình. Truyền hình trực tuyến về đến xã. Nhắn tin quảng bá truyền đi thông điệp của lãnh đạo tỉnh đến từng người dân, nhất là trong các sự kiện quan trọng.

- Phát triển hạ tầng vận chuyển hàng hoá, chuyển phát đến từng hộ gia đình để thúc đẩy thương mại điện tử.

- Phát triển chính quyền điện tử, thành phố thông minh, nông nghiệp công nghệ cao, phần mềm kế toán cho kinh doanh hộ gia đình, giúp họ trở thành doanh nghiệp.

- Đảm bảo an ninh, an toàn thông tin cho các cơ quan của Tỉnh. Phát hiện kịp thời các thông tin bất thường trên không gian mạng như: kêu gọi biểu tình, tụ tập đông người, chống đối chính quyền.

- Phát triển các doanh nghiệp công nghệ của Cao Bằng trong lĩnh vực Điện tử-Viễn thông-Công nghệ thông tin.

- Qui hoạch, sắp xếp lại báo chí, quản lý mạng xã hội.

- Đào tạo cho cán bộ tỉnh về công nghệ số, kinh tế số, cách mạng công nghiệp 4.0, thành phố thông minh, xã hội thông minh.

- Tất cả các việc trên, Bộ sẽ hỗ trợ tỉnh thông qua Sở Thông tin và Truyền thông. Và cũng đề nghị Tỉnh nên giữ lại Sở Thông tin và Truyền thông để thực hiện quản lý nhà nước về Thứ trưởngThứ trưởng, việc sáp nhập sở sẽ rất khó khăn cho Bộ quản lý lĩnh vực của mình đến các địa phương.

*** Về góp ý cho Tỉnh: Đôi khi cái khó của một tỉnh miền núi khó khăn, dân cư thưa, giao thông khó khăn, mức sống thấp, lại là động lực để tìm các giải pháp đột phá, nhất là các giải pháp công nghệ. Công nghệ mới, nhất là các công nghệ số, công nghệ của cách mạng công nghiệp 4.0 giải được khá nhiều bài toán của các nước đi sau. Đi đầu về công nghệ trong nhiều trường hợp lại không phải các nước đã phát triển mà lại là các nước đang phát triển. Viễn thông thì châu Á hơn châu Âu. Ứng dụng Công nghệ thông tin thì châu Phi lại là sáng tạo nhất, vì là khu vực nghèo nhất thế giới.

- Cách mạng số, mà đỉnh cao là cách mạng công nghiệp 4.0, sẽ chuyển toàn bộ nền kinh tế và xã hội của chúng ta sang nền kinh tế số và xã hội số. Mà nền tảng của kinh tế số là lĩnh vực viễn thông-công nghệ thông tin. Hạ tầng Viễn thông-Internet-Công nghệ thông tin sẽ là hạ tầng rất quan trọng của nền Kinh tế số, nếu không nói là hạ tầng quan trọng nhất. Cao Bằng nên coi hạ tầng này quan trọng không kém hạ tầng giao thông và quan tâm đầu tư, hạ tầng này không tốn kém như giao thông và tỉnh không phải bỏ tiền mà chỉ là khuyến khích doanh nghiệp Viễn thông đầu tư, Bộ có thể thúc đẩy doanh nghiệp trong ngành đầu tư cho Cao Bằng.

- Tỉnh nên coi Viễn thông-Công nghệ thông tin, hay ICT, là động lực cho phát triển, mang tính đổi mới sáng tạo, là lời giải cho các bài toán khó của tỉnh. Ứng dụng công nghệ số, ICT vào mọi lĩnh vực Kinh tế-Xã hội-Văn hóa, sẽ tạo điều kiện phát triển Cao Bằng một cách bao trùm. Thí dụ, Việt Nam đã sản xuất được máy bay không người lái, giá không cao. Có thể dùng máy bay không người lái để giám sát, bảo vệ rừng, qui hoạch và giám sát qui hoạch, phòng chống buôn lậu, xử lý tình huống tụ tập đông người. Dân số phân tán, khó tổ chức lớp học thì nên tăng cường đào tạo qua mạng. Đi đến các bản làng khó khăn thì sử dụng nhắn tin quảng bá đến mọi người dân, truyền đi thông điệp của lãnh đạo tỉnh; xây dựng hệ thống cầu truyền hình trực tuyến đến xã. Sử dụng phần mềm kế toán trên nền tảng đám mây cho kinh doanh hộ gia đình, dưới dạng thuê dịch vụ hàng tháng, giúp họ trở thành doanh nghiệp. Tỉnh miền núi, ít sử dụng thẻ ngân hàng, thì nên sử dụng tài khoản viễn thông, đã phủ đến 100% người dân, để làm thanh toán điện tử. Đi lại khó khăn, xa xôi thì phát triển chính quyền điện tử, cung cấp dịch vụ công qua mạng, bà con ít phải đi lại. Dân cư phân tán, khó quản lý, thì có thể giám sát không gian mạng, mạng xã hội để phát hiện các thông tin bất thường, như kêu gọi biểu tình, chống chính quyền. Đi lại mua sắm khó khăn, các siêu thị ở xa, thì dùng mạng lưới bưu chính, logistics, chuyển phát để phát triển thương mại điện tử, mua sắm qua mạng. Quảng cáo du lịch thì dễ nhất, hiệu quả nhất và rẻ nhất là quảng cáo qua mạng, nhất là mạng xã hội. Việc ứng dụng công nghệ số, nền tảng số có một cái dễ là không tốn nhiều tiền, triển khai thì nhanh, làm con đường vài chục ngàn tỷ, thì chỉ cần vài trăm tỷ là đủ để phát triển các loại công nghệ số, nền tảng số cho Cao Bằng. Tất cả các việc trên Bộ Thông tin và Truyền thông có thể hỗ trợ tỉnh thông qua Sở Thông tin và Truyền thông. Nhưng mà để Bộ có thể giúp Tỉnh thì Tỉnh không nên sáp nhập Sở Thông tin và Truyền thông vào sở khác.